Các xét nghiệm khi mang thai gồm những gì?

 

Cũng như việc khám thai định kỳ, xét nghiệm khi mang thai tuy không phải là việc bắt buộc nhưng vô cùng cần thiết mà mẹ bầu không nên bỏ qua.

Mục đích của việc thực hiện các xét nghiệm khi mang thai là để đánh giá tình trạng sức khỏe mẹ bầu và thai nhi, đồng thời dự đoán các nguy cơ có thể xảy ra  trong thai kỳ cũng như trong quá trình sinh nở. Trên cơ sở kết quả xét nghiệm và thăm khám chung, bác sĩ sản khoa sẽ tư vấn cách chăm sóc thai kỳ tốt nhất, đặc biệt là có hướng can thiệp kịp thời nhằm hạn chế thấp nhất rủi ro có thể xảy ra cho cả mẹ và bé.

Xét nghiệm máu:

Thông thường khi mang thai bà bầu cần kiểm tra nhóm máu, yếu tố Rh, huyết đồ, các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho thai nhi. Trong đó:

Nhóm máu: Xác định nhóm máu (O/ A/ B/ AB) của thai phụ để đề phòng trường hợp phải truyền máu trong thai kỳ và trong cuộc sinh.

Yếu tố Rh: Nếu nhóm máu người mẹ có yếu tố Rh-, trong khi người cha là Rh+ thì thai nhi có thể mang yếu tố Rh+, dẫn đến hệ quả là cơ thể người mẹ sản xuất những chất kháng thể, phá hủy hồng cầu ở thai nhi. Trường hợp này bác sĩ sẽ tiêm Globulin miễn dịch Rh vào cơ thể mẹ nhằm ngăn chặn những biến chứng nguy hiểm cho thai nhi do bất đồng nhóm máu me-con.

Huyết đồ: Đánh giá hàm lượng sắt trong cơ thể có bị thiếu dẫn đến thiếu máu hay không. Nếu có, mẹ bầu sẽ được chỉ định bổ sung sắt. Ngoài ra, xét nghiệm máu khi mang thai còn phát hiện các bệnh rối loạn tế bào máu (bệnh tế bào hình liềm hoặc thalassaemia) – gây thiếu máu cho cả bà bầu và thai nhi.

  Bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cho thai nhi: Kiểm tra mẹ có bị nhiễm virus Rubella, Cytomegalo, viêm gan B, HIV, xoắn khuẩn gây bệnh giang mai… hay không. Từ đó đánh giá mức độ rủi ro cho thai kỳ, đưa ra giải pháp phòng ngừa/ hạn chế tổn thương cho bé khi sinh ra.

Các chỉ số xét nghiệm khi mang thai giúp chẩn đoán tình trạng sức khỏe của bà bầu và thai nhi (Hình ảnh lấy máu xét nghiệm tại Bệnh viện Đa Khoa Tâm Anh – Hà Nội)

Thời gian lý tưởng để làm xét nghiệm máu là trong 3 tháng đầu của thai kỳ. Tuy nhiên, nếu vì lý do nào đó mà mẹ bầu chưa làm xét nghiệm máu trong khoảng thời gian này, mẹ cần thông báo với bác sĩ sản khoa để có hướng xử lý phù hợp.

Xét nghiệm nước tiểu:

Đo lượng protein, albumin, nitrite… trong nước tiểu xem mẹ có mắc bệnh nhiễm trùng đường tiểu, bị bệnh tiểu đường thai kỳ hay không.

Xét nghiệm sàng lọc di truyền bằng kỹ thuật sinh thiết gai nhau, chọc dò nước ối:

Được bác sĩ chỉ định trong trường hợp có hình ảnh siêu âm bất thường, hoặc mẹ lớn tuổi (trên 35), gia đình có tiền sử bệnh di truyền, mẹ từng sinh con bị dị tật bẩm sinh.

– Sinh thiết gai nhau – CVS (tiến hành khi thai ở khoảng tuần 10 – 12): Phân tích các bất thường nhiễm sắc thể của mẫu tế bào lấy ở màng đệm bao quanh phôi thai, qua đó chẩn đoán sớm một số bệnh  có liên quan đến bất thường nhiễm sắc thể thường gặp như hội chứng Down, Edwads, Turner và hội chứng Klinefelter …

– Chọc dò nước ối (tiến hành khi thai ở khoảng tuần 15 – 18): Một lượng nước ối chứa các tế bào từ da của em bé được hút ra để kiểm tra nhằm tầm soát hội chứng Down, dị tật ống thần kinh…

Các xét nghiệm chuyên sâu như sàng lọc di truyền bằng kỹ thuật sinh thiết gai nhau, chọc dò nước ối thường được tiến hành tại bệnh viện lớn –  nơi có đầy đủ trang thiết bị chuyên dụng.